رسانهها در خط مقدم جهاد تبیین
سپیدارآنلاین: گروه سرمقاله
در روزگاری که سرعت انتشار اطلاعات و اخبار از همیشه بیشتر شده، نقش رسانه دیگر صرفاً انتقالدهنده خبر نیست.
محمد باصری بخشایش / رسانه امروز در جایگاهی قرار دارد که میتواند با روایت دقیق و مسئولانه، به درک بهتر واقعیتها کمک کند و در مقابل، انتشار اطلاعات نادرست یا روایتهای ناقص میتواند افکار عمومی را دچار ابهام و سردرگمی کند. از این منظر، «جهاد تبیین» یکی از مهمترین مسئولیتهای رسانهای در شرایط امروز است.جهاد تبیین به معنای روشن کردن واقعیتها، پاسخ به ابهامات و کمک به جامعه برای تشخیص درست از نادرست است. رسانه در این مسیر نباید تنها به انتشار خبر بسنده کند، بلکه باید زمینه فهم بهتر رویدادها، چرایی تصمیمها و پیامدهای مسائل مختلف را نیز برای مخاطب فراهم سازد. جامعهای که اطلاعات دقیق و قابل اعتماد دریافت کند، کمتر در معرض شایعات و روایتهای تحریفشده قرار میگیرد.رسانههای محلی نیز در این عرصه مسئولیتی جدی بر عهده دارند. این رسانهها ارتباط مستقیمتری با مردم و مسائل روزمره آنان دارند و میتوانند مطالبات شهروندان را به مسئولان منتقل و عملکرد دستگاههای اجرایی را برای افکار عمومی تشریح کنند. بیان دستاوردها در کنار نقد منصفانه کاستیها، نمونهای از تبیین مسئولانه است.یکی از مهمترین الزامات جهاد تبیین، حفظ اعتماد مخاطب است. اعتماد عمومی با بزرگنمایی یا پنهان کردن مشکلات شکل نمیگیرد، بلکه نتیجه صداقت، دقت، صحت و احترام به شعور مخاطب است. رسانهای که واقعیتها را بدون اغراق روایت کند، حتی هنگام بیان ضعفها و مشکلات نیز میتواند اعتماد جامعه را حفظ کند.از سوی دیگر، جهاد تبیین نباید با تبلیغ یکسویه اشتباه گرفته شود. مخاطب امروز پرسشگر است و انتظار دارد پاسخ روشنی برای ابهامات خود دریافت کند. بنابراین رسانه باید زمینه گفتوگو، نقد منصفانه و طرح مطالبات واقعی جامعه را فراهم کند.در این میان، مسئولان نیز باید با شفافیت و پاسخگویی به کمک جریان تبیین بیایند. دسترسی رسانهها به اطلاعات، پاسخگویی بهموقع و توضیح صادقانه درباره مسائل، زمینه شکلگیری روایتهای دقیقتر را فراهم میکند.امروز در میدان جنگ روایتها، رسانهای موفق است که بتواند حقیقت را دقیق، شفاف و قابل فهم برای مردم روایت کند. جهاد تبیین یک شعار مقطعی نیست؛ مسئولیتی مستمر است و رسانهها در خط مقدم این مسئولیت قرار دارند.