پایگاه خبری و تحلیلی سپیدار آنلاین

باغ‌ها ایرانی به عنوان یک ساختار کامل، بیانگر رابطهٔ تنگاتنگ میان بستر فرهنگی و طبیعی است و نشانه‌ای از سازگار نمودن و همسو کردن نیازهای انسان و طبیعت است. در گذشته باغ ایرانی بروز توان نهفتهٔ محیط و ادراک پیچیدگی‌های آن بود. خالق باغ با اتکا به دانش تجربی خود فضایی را ایجاد می‌کرد که باعث بقاء و پویایی بستر طبیعی می‌شد.

"باغ" واژه‌‌ای اصیل و ایرانی است و به مکانی محصور با دیوار و متشکل از انواع گل‌‌ها، درختان و رستنی‌‌ها گفته می‌‌شود. به‌طور کلی باغ‌‌ها به سه گونه‌ی باغ هندسی، منظری و ترکیبی تقسیم می‌‌شوند که باغ ایرانی در دسته‌ی باغ هندسی قرار می‌‌گیرد. این اثر ایرانی با شکل و شمایلی شاد و فرح‌‌بخش مجموعه‌‌ای هماهنگ و زیبا را بر پایه‌ی هندسه‌‌ای منظم و آرام شکل می‌‌د‌‌هد. باغ و باغ‌سازی به عنوان کهن‌ترین هنر ایرانیان، از سابقه‌ای چند هزار ساله برخوردار است. محوطه باستانی" پاسارگاد" واقع در شهر شیراز، به عنوان اولین نمونه از باغ وکاخ ایرانی شناخته شده است. قدیمی‌ترین سند تصویری که نظم باغ ایرانی را به تصویر می‌کشد به دوره ساسانیان باز می‌گردد. در نقش برجسته طاق بستان، صحنه شکار خسرو پرویز، طرح باغ_شکار او را در طاق بستان نشان می‌دهد. این نقش برجسته تا حدود زیادی هندسه باغ و عملکرد آن را هویدا می‌کند. این نوع باغ با طراحی زیبا و چشم نوازش، نمادی از غنای معماری، تاریخی و فرهنگی ایران زمین می باشد. باغ ایرانی به باغ‌هایی بر پایه معماری اطلاق می شود که عناصر تشکیل دهنده آن ساختار هندسی، آب و درختان و کوشک میانی و غیره عمدتاً در فلات ایران و مناطق پیرامون آن متأثر از فرهنگ آن در ادبیات ایران به باغ ایرانی «باغ سرا»، پردیس یا فردوس، بوستان یا بستان نیزگفته شده ‌است. چنان باغ های ایرانی استادانه، با مهارت سازگاری با طبیعت، هنر معماری و فرهنگ ایرانی را به نمایش گذاشته اند که این میراث بزرگ فرهنگی در یونسکو نیز ثبت گردیده است. درمقاله حاضر که به همت کارشناسان سازمان سیما،منظر و فضای سبز شهری شهرداری کرج تدوین یافته علاوه بر معرفی باغ ایرانی ، اصول طراحی آن ، ساختار و معماری طبقه بندی باغ ایرانی براساس شیب زمین و هندسه جالب آن به مخاطب معرفی شده است.