فردیس؛ شهری که فرهنگش هنوز در حال نوشتهشدن است
سپیدارآنلاین: گروه یادداشت
آیا تاکنون از خود پرسیدهایم که «هویت فرهنگی» شهرمان دقیقاً کجاست؟
حامد منیعی – فعال فرهنگی و رسانه/در کدام خیابان، کدام محله و کدام رفتار روزمره میتوان آن را پیدا کرد؟شهر فردیس هنوز در حال نوشتن داستان خود است؛ داستانی که نه در کتابهای تاریخ، بلکه در زندگی روزمره مردم، در مهاجرتها، در تلاش جوانان و در سکوت یا مطالبهگری شهروندان شکل میگیرد. فردیس، شهری است که فرهنگش ساخته نشده، بلکه هر روز در حال ساختهشدن است.
این شهر را نمیتوان با معیارهای کلاسیک شهرهای تاریخی سنجید. اینجا نه روایتهای کهن، بلکه تجربههای زیسته مردم است که فرهنگ را میسازد؛ در کوچهها، محلهها، روابط همسایگی و
مهاجرپذیری گسترده، فردیس را به نقطه تلاقی فرهنگها، لهجهها و سبکهای زندگی بدل کرده است. مردمانی با پیشینههای متفاوت، رؤیاهای گوناگون و انتظارات متنوع، در کنار یکدیگر زندگی میکنند.این تنوع، اگرچه در ذات خود فرصتی ارزشمند است، اما بدون سیاستگذاری فرهنگی، گفتوگو و تعامل اجتماعی، میتواند به شکاف، سوءتفاهم و انزوا منجر شود.
همزیستی واقعی، صرفاً همجواری خانهها نیست؛همزیستی، نیازمند شناخت، احترام و مشارکت است.
رسانه؛ صدای شهر باشد، نه تماشاگر
در این میان، نقش رسانههای محلی اهمیتی بنیادین دارد. رسانه، تنها ابزار انتقال خبر نیست؛ بلکه آیینه جامعه و ناظر تحولات فرهنگی است.رسانه مسئولانه باید بپرسد، مطالبه کند، نقد منصفانه داشته باشد و اجازه ندهد مسائل فرهنگی به حاشیه رانده شوند. رسانهای که صرفاً به بازتاب مراسمها و گزارشهای تشریفاتی بسنده کند، به وظیفه اجتماعی خود عمل نکرده است.
سکوت رسانه، در واقع سکوت شهر است.
فرهنگ در فردیس، بیش از آنکه در سالنهای همایش و بنرهای مناسبتی دیده شود، در رفتارهای روزمره جریان دارد؛ در همکاریهای مردمی، در فعالیتهای داوطلبانه، در تلاش جوانان خلاق و در کنشگرانی که بیهیاهو برای ارتقای کیفیت زندگی شهری میکوشند.این افراد، سرمایههای پنهان شهرند؛ سرمایههایی که اغلب نادیده گرفته میشوند، اما نقش مهمی در پویایی اجتماعی دارند.
جوانان؛ سرمایهای که نباید فرسوده شود
جوانان فردیس پرانرژی و بااستعدادند. در هنر، رسانه، ورزش، فضای مجازی و فعالیتهای اجتماعی، ظرفیتهای فراوانی دارند؛ اما بسیاری از آنان، بهدلیل نبود حمایت و امکانات، تنها میمانند.
وقتی فضا نباشد،وقتی حمایت نباشد،وقتی کسی گوش ندهد،انگیزهها کم میشود.هر جوانی که ناامید شود، یک فرصت از دسترفته برای آینده شهر است.
باید به جوانان اعتماد کنیم، نه اینکه فقط از آنان انتظار داشته باشیم.
مدیریت فرهنگی؛ نیازمند نگاه بلندمدت
مدیریت فرهنگی در بسیاری از موارد، همچنان رویکردی مقطعی و مناسبتی دارد. برنامهها میآیند و میروند، بدون آنکه اثر ماندگاری بر جای بگذارند.فرهنگ با «رویداد» ساخته نمیشود؛با «فرایند» ساخته میشود:با آموزش مستمر، حمایت پایدار و نگاه بلندمدت.فردیس امروز در نقطهای حساس و سرنوشتساز قرار دارد:یا میتواند به شهری زنده، فعال و باهویت تبدیل شود،یا به شهری صرفاً خوابگاهی و مصرفکننده.این انتخاب، تنها بر عهده مدیران نیست.
رسانهها، خانوادهها، معلمان، فعالان فرهنگی و خود مردم نیز مسئولاند.اگر مطالبه نکنیم،اگر بیتفاوت باشیم،چیزی تغییر نخواهد کرد.فردیس، شهر ماست.شهری که هنوز فرصت دارد خودش را بسازد.
فرهنگی که امروز میسازیم، فردای فرزندان ما را میسازد.نگذاریم فرهنگ این شهر، تصادفی، پراکنده و بیبرنامه شکل بگیرد.بیایید با هم، با احترام، گفتوگو و مسئولیتپذیری، فردیسی بسازیم که به آن افتخار کنیم؛نه در سکوت،نه در بیتفاوتی،و نه در فراموشی.